Dlaczego owca owcy nierówna?

Czyli wełniane tajemnice

Dlaczego jedne wełny drapią, a inne nie?

 

Wełniane swetry z dzieciństwa kojarzą się z drapaniem i szorstkością, a tymczasem ja opisuję swoje wyroby jako niezwykle miękkie. Jak to możliwe?

Na miękkość wełny wpływa wiele czynników. Ostatnim w procesie jest sposób przetworzenia, np. farbowanie, które może zmienić strukturę włosa. Właściwości wełny zależą jednak głównie od:

  • gatunku i rasy zwierząt,
  • kraju pochodzenia
  • oraz warunków do życia.

Najbardziej delikatnymi wełnami mogą pochwalić się m.in. alpaki, merynosy, kozy kaszmirskie. Także niektóre owce dają miękką wełnę, ale to zależy od ich rasy.

Wełna z polskiej owcy będzie zupełnie inna w dotyku niż wełna z owcy brytyjskiejBluefaced Leicester” czy owcy peruwiańskiej. Zwierzęta te żyją w odmiennych warunkach, do których dostosowuje się ich futro. Niektóre z nich są też mieszankami gatunków. Dzięki temu nabierają pożądanych przez hodowców cech.

Fot. Mikołaj F., Alpaki pasące się na wyżynach Peru, 2022

I tak wełna peruwiańska, z której dziergam kominy, czapki i opaski, pochodzi od owiec, mieszkających w małych lokalnych hodowlach na wyżynach Peru. Owce te są krzyżówką rasy Corriedale z merynosami, aby ich wełna stała się bardziej miękka (więcej informacji tutaj).

Po drugie owce peruwiańskie żyją w warunkach zbliżonych do naturalnych, wręcz pierwotnych, na 2 tysiącach metrów n.p.m. Dochodzi tam do dużych zmian temperatury w ciągu dnia. Dni są umiarkowanie ciepłe, a noce bardzo zimne. Dlatego futro tych zwierząt wyrasta jednocześnie delikatne i przewiewne – dobre na dzień, ale dostosowujące się do zmiennych warunków pogodowych nocą.

Dlaczego warto nosić ubrania z czystej wełny?

Człowiek, który nosi wyroby z wełny, także odczuwa jej korzyści. Skóra oddycha i nie jest jej ani za gorąco, ani za zimno. Takie właściwości nazywają się termoregulacyjnymi.

Wełniana odzież jest szczególnie ceniona przez amatorów sportów zimowych, których ubrania muszą jednocześnie grzać i być przewiewne, aby nie zbierała się wilgoć od potu, wychładzająca organizm. Podobnie odzież z naturalnej wełny cenią mieszkańcy państw północnych, którzy szczególnie skutecznie muszą radzić sobie z zimnem.

Dlaczego jest tak dobra na śnieg? Ponieważ świetnie chroni przed wilgocią. Wełniana odzież musi wchłonąć wodę o masie 1/3 swojej wagi, aby nosząca ją osoba poczuła zawilgotnienie. Dlatego możesz spokojnie lądować w śniegu czy przetrwać śnieżycę, czując się komfortowo sucho.

Ciekawostką jest, że wełna ma właściwości bakteriostatyczne, inaczej „samoczyszczące” – bakterie się na niej nie namnażają, więc nie przyjmuje brzydkich zapachów. Można nie prać jej całe życie (!), dzięki czemu najlepiej zachowa swoje naturalne właściwości. Zamiast tego wystarczy ją regularnie wietrzyć.

Tak o wełnach można opowiedzieć ogólnie, a jakie właściwości mają poszczególne rodzaje – w zależności od zwierzaka, od którego pochodzi, przeczytacie poniżej przy każdym z nich:

Poznaj rodzaje wełen,

z których powstają produkty Holy Alpaca Knit:

Owca peruwiańska

Alpaka peruwiańska

Merynos peruwiański

Naucz się dbać o swoje wełniane ubrania,

czyli jak prać i przechowywać wełnę

Jedną z zalet czystej wełny jest to, że nie przyjmuje brzydkich zapachów, gdyż ma właściwości bakteriostatyczne (bakterie się na niej nie namnażają) – produkt zaleca się przewietrzyć zamiast prać, aby jak najmniej ingerować w jego naturalne właściwości.

Wełnę z merynosa SUPERWASH można prać w pralce (…)